Wagner Stefan

W roku 2017, po krótkiej chorobie, zmarł w swoim rodzinnym mieście Cluj, Stefan Wagner. Miał 85 lat i był jednym z ostatnich 5 delegatów którzy zakładali Światową federację towarzystw miłośników róż w Londynie w roku 1968. Gdy podczas spotkania z delegatami, został przedstawiony  Jej Królewskiej Mości miał rzec:” To jeden z najważniejszych dni w moim życiu”. Ten bardzo szanowany Rosarianin założył w 1990 r. Rumuńskie Towarzystwo Róż i dołączył do WFRS w 1992 roku, gdzie został wiceprezesem ds. Europy Wschodniej. Był zapalonym i lojalnym członkiem, który brał udział w 9 pierwszych z  18 zjazdów i zorganizował wiele wycieczek rosarian rumuńskich do innych krajów . Był entuzjastą  i popularnym propagatorem  róż w swoim kraju.Napisał dwie książki o różach. The Rose – From Myth to the Millennium (Tłumaczona na język angielski) i Trandafiri cu parfum (Fragrant Roses). Był także głównym ogrodnikiem w Bukaresztańskich ogrodach botanicznych.

Jeff Wyckoff w newsletterze World Federation of Rose Society nr 1/2018 między innymi pisze: ”W  roku 2009, w Vancouver  otrzymał Srebrny medal WFRS w uznaniu wybitnych zasług dla Federacji. Stefan Wagner, który był zaangażowany w działalność WFRS od początku jej istnienia, to pierwszy „oficjalny” Przyjaciel Federacji i był przyjacielem życia. Będzie mi go boleśnie brakowało w Danii, szczególnie w przypadku obchodów 50-lecia.”

Jednakże piszę o Stefanie Wagnerze głównie  z powodu jego działalności hybrydyzerskiej. Był ” odpowiedzialny” za stworzenie 47 odmian. Jego pierwsza odmiana Foc de Tabara będąca krzyżówką  odmian Paprika  i Coup de Foudre , pochodzi z 1970 roku i rozpoczyna trwającą prawie 50 lat karierę hodowlaną. Jedną z najpiękniejszych róż Stefana Wagnera jest floribunda „Auriu de Cluj” ( , krzyżówka „Orangeade” x  Western Sun). Niestety, jak można się spodziewać, ani ona, ani żadna inna z jego róż nie są dostępne  szerzej w świecie.

Tyle na temat Wagnera znajdziemy w biuletynie  WFRS. Znacznie więcej informacji znajduje się  na doskonałym,  rosyjskojęzycznym blogu poświęconym nie tylko różom – kajuta.net. Cytuję obszerne fragmenty.

„Od dzieciństwa przez ponad 40 lat, moje życie kojarzone jest z różami .Oczywiście było wiele trudności związanych z codzienną pracą, ale róże dały mi tyle radości, rozkoszy,  i profesjonalnej samorealizacji, że pozostaje tylko dziękować losowi za te wszystkie niezapomniane chwile „. Te słowa należą do najbardziej chyba znanej osoby w Rumunii dla tych, którzy interesują się różami.

Stefan Wagner urodził się 1 lutego 1932 roku w miejscowości Alba, w rodzinie ogrodników, którzy  mieli szkółkę, gdzie uprawiano rośliny ozdobne a w tym  i róże. Po zakończeniu czterech klas w szkole średniej – ojciec zmarł bardzo wcześnie – 14-letni chłopiec został zmuszony rzucić szkołę i poszedł do pracy w firmie Ambrosi i Fisher w mieście Ayud jako praktykant ogrodnik. Tutaj pracował przez dwa lata pod czujnym okiem dziadka, który był głównym ogrodnikiem tego przedsiębiorstwa od 1908 do 1948 roku, aż do przejścia na emeryturę. „Mój dziadek był moim mentorem – mówi Wagner -  ten mały Austriak, wysoki na 158 cm, był bardzo wymagający, ale znał wszystkie tajemnice rzemiosła ogrodowego, nawet bez formalnego wykształcenia „. Te dwa lata, według Wagnera, były decydujące co do  wyboru zawodu. W 1948 r. zapisał się do Technikum Rolniczego i ukończył je z wyróżnieniem w 1951 r. otrzymując dyplom ogrodnika. Następnie ukończył Wydział Ogrodnictwa w Bukareszcie  po czym  podjął pracę na stacji pomologicznej w Cluj  pod okiem znanego ogrodnika Rudolpha Palos (R.Palocsay). Wagner był tam szefem działu uprawy owoców, a od 1960 r. zajmował się uprawą róż. Przepracował tam 41 lat , do emerytury w 1997 roku.

Jeśli chodzi o róże, wszystko zaczęło się od dnia, w którym dyrektor stacji Palocsay polecił Wagnerowi nadzorować uprawę róż na stacji, który to zbiór liczył około 250 odmian. Zadaniem młodego inżyniera było rekomendowanie tych odmian róż, które są najbardziej odpowiednie do produkcji w warunkach klimatycznych Rumunii. W ciągu 35 lat pracy oceniono tam około 600 odmian i rodzajów róż.
W 1963 r. przeprowadza pierwsze doświadczenia z hybrydyzacją, eksperymentował nie tylko nad  różnymi kombinacjami  krzyżówek, ale także próbował napromieniować nasiona  promieniami roentgena. Metoda  ta nie przyniosła spektakularnych rezultatów (” zresztą tak jak w innych krajach”, mówi Wagner), ale uzyskano stabilne, piękne mutacje „Ambasador” i „Złota Elegancja” .

Stefan Wagner zajmował się też działalnością dydaktyczną, w szczególności w latach 1980-1985. wykładał na Wydziale Ogrodnictwa w Cluj. Jest autorem ponad 100 publikacji naukowych i popularno-naukowych, a także współautorem 8 książek o ogrodnictwie. Jego najbardziej znaczące dzieło – „Róża – od czasów mitycznych do trzeciego tysiąclecia” – zostało opublikowane w 2002 roku.

W grudniu 1990 roku Wagner założył Rumuńskie Stowarzyszenie Przyjaciół Róży, które ma obecnie około 1,5 tys członków, zarówno w kraju, jak i za granicą.
„Nie sądzę, by można było mówić o rumuńskiej szkole róż”, powiedział Wagner. – Nasze osiągnięcia nie są tak liczne, aby o nich mówić. Jednak można mówić o współczesnych problemach związanych z różami, bowiem od końca XIX wieku, w Rumunii wyhodowano pierwsze odmiany własnej hodowli, w szczególności w Transylwanii i Banacie.

Dziś dzięki Wagnerowi, w mieście Cluj, znajduje się główne „laboratorium”  róż  działające w ramach różanki ogrodu botanicznego. Zajmuje ona powierzchnię 1,7 ha,i rośnie tam około 600 odmian róż  . W centrum ogrodu rosną szlachetne hybrydowe odmiany, a na obwodzie – dzikie gatunki. Stefan Wagner niedawno zaapelował do wszystkich członków Stowarzyszenia Przyjaciół Róż z prośbą o pomoc w poszukiwaniu historycznych odmian rumuńskich rosarian, głównie  w celu utworzenia muzeum rumuńskich róż.

Pisząc tę notkę o Wielkim, rumuńskim rosarianinie Stefanie Wagnerze korzystałem z biuletynu WFRS nr 1/2018 , oraz z artykułu  zatytułowanego Румынский садовод Штефан Вагнер и его розы autorstwa Arbatskaja i Wichłajew zamieszczonego na stronie kajuta.net. Zestawienie róż hodowli Wagnera , podaję za stroną HMF.

Auriu de Cluj

Bordura de Nea

Carmen
Doamna in mov
Foc de Tãbãra
Golden Fiesta
Incandescent
Judit
Luchian
Mirela
Nobilia
Nostalgica
VOrange Ace
Perla Transilvaniei
Petrina
Red Candy
Romana
Romstar
Rosabunda
Rosadoll
Rosadora
Rosagold
Rosalinda
Rosatop
Rusticana
Simfonia
Simina
Splendid
Steliana
Vigorosa
Zburlici

 

 

Napisz komentarz